Nieuczciwego kontrahenta, spóźniającego się z zapłatą należnych zobowiązań finansowych, ukarać można odsetkami naliczanymi za zwłokę. Umożliwia to K.C., który reguluje procesy umowy cywilnoprawnej. Jak więc naliczyć odsetki za zwłokę?
Zasady sporządzania noty odsetkowej
Nota odsetkowa, inaczej nazywana też monitem zaległości, musi zawierać wszelkie informacje dotyczące powstałych wierzytelności. Składa się przede wszystkim z:
- terminu opóźnień w spłacie
- podpisu osoby upoważnionej do sporządzenia noty
- daty sporządzenia dokumentu
- danych wierzyciela i danych dłużnika
- rodzaju powstałych zobowiązań
- terminu kiedy należy uregulować powstałe zadłużenie wraz z odsetkami
- kwoty powstałych zobowiązań i należnych od niej odsetek
- wskazania sposobu uregulowania płatności
Terminy naliczania odsetek
Zgodnie z artykułem 481 Kodeksu Cywilnego, jeżeli odbiorca opóźnia się z zapłatą należności, wierzyciel ma prawo zażądać odsetek za czas spóźnienia. Procedurę obliczania odsetek można rozpocząć od pierwszego dnia , w którym minął termin zapłaty, przy czym:
- jeżeli termin zapłaty przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, to znaczy w święto czy w niedzielę, wtedy ulega on przesunięciu na kolejny dzień, nie będący ustawowo wolnym od pracy (na przykład z niedzieli na poniedziałek)
- jeżeli termin zapłaty przypada na inny dzień wolny od pracy, na przykład na sobotę, wtedy nie ulega on przesunięciu
Jak wyliczyć należne odsetki
K.C. reguluje umowy cywilnoprawne, dlatego też w postanowieniach umowy między stronami nie wolno zawrzeć odsetek większych niż 4-krotna stopa lombardowa Narodowego Banku Polskiego. Z kolei jeżeli stopa odsetkowa nie została odrębnie ustalona postanowieniami umowy cywilnoprawnej, należy odwołać się do art. 481 paragraf 2 Kodeksu Cywilnego
K.C., zezwalającego na naliczanie odsetek ustawowych. Obecnie wynoszą one 13% długu w skali rocznej.
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964roku - Kodeks Cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz.93, z późn. zm.):
- Art. 482.
§ 1. Od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.
§ 2. Przepis paragrafu poprzedzającego nie dotyczy pożyczek długoterminowych udzielanych przez instytucje kredytowe. - Art. 359.
§ 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
§ 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki ustawowe.
§ 3. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wysokość odsetek ustawowych, kierując się koniecznością zapewnienia dyscypliny płatniczej i sprawnego przeprowadzania rozliczeń pieniężnych, biorąc pod uwagę wysokość rynkowych stóp procentowych oraz stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego. - Art. 481.
§ 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
§ 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
§ 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.